Ξηροφθαλμία: Αίτια, Συμπτώματα & Αντιμετώπιση

Γράφει ο Βασίλειος Σκουτέρης MD, FEBO, Χειρουργός Οφθαλμίατρος

Περιεχόμενα σελίδας

Τι Είναι η Ξηροφθαλμία;
Αίτια της Ξηροφθαλμίας
Ποια είναι τα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας;
Αντιμετώπιση της Ξηροφθαλμίας
Ξηρά μάτια τον χειμώνα: θεραπείες και καθημερινές συμβουλές
Διατροφή
Φακοί επαφής
Πότε να Επισκεφθείτε Οφθαλμίατρο
Οι δύο βασικοί τύποι ξηροφθαλμίας
Ποιοι έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο
Πώς γίνεται η διάγνωση στο ιατρείο
Πώς να διαλέξετε τεχνητά δάκρυα
Θεραπείες όταν τα τεχνητά δάκρυα δεν αρκούν
Γιατί δακρύζουν τα μάτια όταν έχω ξηροφθαλμία;
Ξηροφθαλμία μετά από laser ή εγχείρηση καταρράκτη
Ξηροφθαλμία και εργασία σε οθόνη
Μπορεί η ξηροφθαλμία να βλάψει την όραση;
Ξηροφθαλμία, εμμηνόπαυση και ορμόνες
Ξηροφθαλμία και σύνδρομο Sjögren
Όταν τα βλέφαρα δεν κλείνουν καλά στον ύπνο
Ταξίδια με αεροπλάνο και ξηρά μάτια
Σε πόσο καιρό βελτιώνεται η ξηροφθαλμία;
Ξηροφθαλμία στα παιδιά και τους εφήβους
Συμπληρώματα ωμέγα 3: βοηθούν;
Πότε η ξηρότητα κρύβει κάτι άλλο
Συμπέρασμα
Συχνές Ερωτήσεις

Η ξηροφθαλμία είναι μια συχνή οφθαλμολογική διαταραχή που επηρεάζει εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως. Προκαλείται από ανεπαρκή παραγωγή δακρύων ή χαμηλή ποιότητα δακρυϊκού φιλμ, με αποτέλεσμα την αίσθηση ξηρότητας, ερεθισμού και δυσφορίας στα μάτια. Σε αυτό το άρθρο, θα αναλύσουμε τα αίτια, τα συμπτώματα και τις πιο αποτελεσματικές μεθόδους αντιμετώπισης της ξηροφθαλμίας.

Τι Είναι η Ξηροφθαλμία;

Η ξηροφθαλμία είναι μια πάθηση που επηρεάζει την επιφάνεια του ματιού λόγω της ανεπαρκούς λίπανσης από τα δάκρυα. Το δακρυϊκό φιλμ αποτελείται από τρεις βασικές στοιβάδες:

Λιπιδική στοιβάδα: Παρέχει σταθερότητα και μειώνει την εξάτμιση των δακρύων.
Υδατινή στοιβάδα: Διατηρεί την υγρασία και παρέχει οξυγόνο στον κερατοειδή.
Βλεννώδης στοιβάδα: Βοηθά τα δάκρυα να απλώνονται ομοιόμορφα στην επιφάνεια του ματιού.

Όταν μία από αυτές τις στρώσεις δυσλειτουργεί, τα μάτια δεν λιπαίνονται σωστά, προκαλώντας δυσφορία και άλλα προβλήματα όρασης.

Αίτια της Ξηροφθαλμίας

Πολλοί παράγοντες μπορούν να προκαλέσουν ή να επιδεινώσουν την ξηροφθαλμία, όπως:

Περιβαλλοντικοί Παράγοντες

Στεγνό ή ξηρό περιβάλλον
Κλιματισμός και θέρμανση
Πολύωρη χρήση ηλεκτρονικών συσκευών (οθονών)

Ορμονικές Αλλαγές

Εμμηνόπαυση
Εγκυμοσύνη
Ορμονικές διαταραχές

Υποκείμενα Νοσήματα

Σύνδρομο Sjögren
Διαβήτης
Ρευματοειδής αρθρίτιδα

Φάρμακα

Αντιισταμινικά
Αντικαταθλιπτικά
Διουρητικά

Άλλοι Παράγοντες

Χρήση φακών επαφής
Έλλειψη βιταμίνης Α
Κάπνισμα και αλκοόλ

Ποια είναι τα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας;

Η ξηροφθαλμία μπορεί να εκδηλωθεί με διάφορα συμπτώματα, όπως:

Αίσθηση καψίματος ή ξένου σώματος στα μάτια
Ερυθρότητα και πόνο από την φλεγμονή
Θολή όραση
Δακρύρροια (παράδοξη υπερπαραγωγή δακρύων)
Ευαισθησία στο φως
Κόπωση των ματιών

Αν δεν αντιμετωπιστεί, η ξηροφθαλμία μπορεί να οδηγήσει, εκτός από προβλήματα στην όραση, σε σοβαρή βλάβη του κερατοειδούς .

Αντιμετώπιση της Ξηροφθαλμίας

Η θεραπεία της ξηροφθαλμίας εξαρτάται από την αιτία που την προκαλεί. Φυσικά υπάρχουν τρόποι αντιμετώπισης, οι πιο αποτελεσματικοί αναφέρονται παρακάτω:

Τεχνητά Δάκρυα

Τα λιπαντικά κολλύρια είναι η πιο απλή και άμεση λύση για την ανακούφιση από την ξηροφθαλμία. Κυκλοφορούν σε μορφή υγρού, γέλης ή αλοιφής και βοηθούν στη διατήρηση της υγρασίας στα μάτια.

Διατροφικές συνήθειες

Η διατροφή παίζει σημαντικό ρόλο στη διατήρηση της υγείας των ματιών. Τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα που περιέχονται σε τροφές όπως ο σολομός, ο λιναρόσπορος και τα καρύδια, συμβάλλουν στην παραγωγή δακρύων καλύτερης ποιότητας.

Χρήση Υγραντήρα

Ένας υγραντήρας μπορεί να βοηθήσει στη μείωση της ξηρότητας του αέρα σε εσωτερικούς χώρους, ειδικά κατά τους χειμερινούς μήνες.

Περιορισμός Χρήσης Οθονών

Η πολύωρη χρήση ηλεκτρονικών συσκευών μειώνει το συχνότητα που ανοιγοκλείνουμε τα μάτια, επιδεινώνοντας την ξηροφθαλμία. Συνιστάται η τεχνική 20-20-20: κάθε 20 λεπτά, κοιτάτε 20 μέτρα μακριά για 20 δευτερόλεπτα.

Ζεστές Κομπρέσες και μασάζ στα βλέφαρα

Η εφαρμογή ζεστών κομπρεσών στα βλέφαρα μπορεί να βοηθήσει στη διάνοιξη των μεϊβομιανών αδένων, βελτιώνοντας την ποιότητα της λιπιδικής στιβάδας των δακρύων.

Φαρμακευτική Αγωγή

Σε σοβαρές περιπτώσεις, ο οφθαλμίατρος μπορεί να προτείνει ειδικά αντιφλεγμονώδη κολλύρια ή φάρμακα που αυξάνουν την παραγωγή δακρύων.

Περιορισμός Δακρυϊκών σωληναρίων

Σε περιπτώσεις όπου η ξηροφθαλμία είναι έντονη, η απόφραξη των δακρυϊκών σωληναρίων με ειδικά βύσματα (punctal plugs) μπορεί να συμβάλλει στη διατήρηση των δακρύων στην επιφάνεια του ματιού περιορίζοντας την αποχέτευση τους.

Θεραπεία με IPL

Ότι πιο σύγχρονο και αποτελεσματικό στην αντιμετώπιση της ξηροφθαλμίας από βλεφαρίτιδα. Χωρίς καθόλου πόνο το μηχάνημα αυτό βελτιώνει της λειτουργία των μεϊβομιανών. Σύντομη θεραπεία που μπορεί να επαναληφθεί 3-4 φορές για καλύτερα αποτελέσματα.

Ξηρά μάτια τον χειμώνα: θεραπείες και καθημερινές συμβουλές

Το τρίψιμο στα βλέφαρα βοηθά στη μείωση των συσσωρευμένων υπολειμμάτων και του βακτηριακού φορτίου στις βλεφαρίδες και τα βλέφαρα. Αυτό επιτυγχάνεται με τη χρήση ειδικού αφρού ή μαντηλιών που απλώνετε πάνω από τις βλεφαρίδες.

Ζεστές κομπρέσες και μασάζ: Χρησιμοποιώντας μικρή πετσέτα την οποία θερμαίνουμε με ζεστό νερό και επαναλαμβάνουμε για 10 λεπτά. Ένα απαλό μασάζ στο τέλος βοηθάει να καθαρίσουν οι μπλοκαρισμένοι αδένες.

Τοποθέτηση Punctal Plugs

Στόχος με αυτή τη θεραπεία είναι να μειώσουμε λίγο την αποχέτευση των δακρύων ωστε να παραμένουν στο μάτι για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Αυτό γινεται με την τοποθέτηση στα δακρυϊκά σωληνάρια κάποιων βοηθήματων που λέγονται “punctual plugs”. Η διαδικασία αυτή διαρκεί μερικά δευτερόλεπτα είναι εντελώς ανώδυνη και το κόστος τους είναι ιδιαίτερα χαμηλό. Μεγάλο επίσης πλεονέκτημα είναι ότι αφαιρούνται εξίσου εύκολα όπως τοποθετούνται.

Καινοτόμα τεχνολογία IPL

Πολύ αποδοτική θεραπεία γίνεται με ένα μηχάνημα που λέγεται IPL και έχει αποδειχτεί ότι βελτιώνει σημαντικά την βλεφαρίτιδα ιδίως όταν συνυπάρχουν δερματολογικές παθήσεις. Η συγκεκριμένη τεχνική εξελίχθηκε τα τελευταία χρόνια στην Αμερική και φαίνεται να έχει εξαιρετικά αποτελέσματα. Δεν πονάει καθόλου, δεν χρειάζεται αγωγή με κολλύρια ή αλοιφές μετά την θεραπεία, ενώ χρειάζεται 15 λεπτά για να ολοκληρωθεί.

Διατροφή

Η ενσωμάτωση περισσότερων ωμέγα-3 λιπαρών οξέων στη διατροφή κάποιου έχει αποδειχθεί ότι βοηθά στη βελτίωση των μηχανισμών που οδηγούν στην ξηροφθαλμία.

Φακοί επαφής

Οι φακοί επαφής στεγνώνουν τα μάτια σας καθώς υπάρχει ένα φράγμα πάνω από τον κερατοειδή σας, το οποίο εμποδίζει τη ροή δακρύων και τα θρεπτικά συστατικά. Προσπαθήστε να περιορίσετε τη χρήση των φακών επαφής σας και χρησιμοποιήστε περισσότερο τα γυαλιά σας. Επίσης φακοί επαφής νεότερης τεχνολογίας, τείνουν να χρησιμοποιούν υλικά που είναι πολύ καλύτερα για τα μάτια σας.

Πότε να Επισκεφθείτε Οφθαλμίατρο

Εάν τα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας επιμένουν ή επιδεινώνονται, είναι σημαντικό να επισκεφθείτε έναν οφθαλμίατρο. Σίγουρα μετά από μια λεπτομερή εξέταση, θα καταλήξει στην αιτία του προβλήματος και στην δημιουργία ενός πλάνου αντιμετώπισης και θεραπείας.

Οι δύο βασικοί τύποι ξηροφθαλμίας

Η δακρυϊκή στιβάδα αποτελείται από τρία στρώματα: ένα λεπτό στρώμα βλέννας πάνω στον κερατοειδή, ένα υδατικό στρώμα στη μέση και ένα λιπαρό στρώμα από πάνω που εμποδίζει την εξάτμιση. Ανάλογα με το ποιο στρώμα «αστοχεί», μιλάμε για δύο βασικούς τύπους ξηροφθαλμίας, που συχνά συνυπάρχουν.

Ξηροφθαλμία ανεπαρκούς παραγωγής δακρύων: οι δακρυϊκοί αδένες δεν παράγουν αρκετό υδατικό δάκρυ. Εμφανίζεται συχνότερα με την ηλικία, σε αυτοάνοσα νοσήματα όπως το σύνδρομο Sjögren και με ορισμένα φάρμακα.
Ξηροφθαλμία εξάτμισης: τα δάκρυα παράγονται, αλλά εξατμίζονται πολύ γρήγορα επειδή το λιπαρό στρώμα είναι ελλιπές. Η αιτία είναι σχεδόν πάντα η δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων των βλεφάρων, που συνδέεται στενά με τη βλεφαρίτιδα. Είναι ο συχνότερος τύπος.

Η διάκριση έχει πρακτική αξία: στην ξηροφθαλμία εξάτμισης τα απλά τεχνητά δάκρυα βοηθούν λίγο, αν δεν αντιμετωπιστούν ταυτόχρονα τα βλέφαρα.

Ποιοι έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο

Γυναίκες, ιδίως στην εμμηνόπαυση, λόγω των ορμονικών αλλαγών.
Άτομα άνω των 50 ετών, καθώς η παραγωγή δακρύων μειώνεται με την ηλικία.
Όσοι παίρνουν ορισμένα φάρμακα, όπως αντιισταμινικά, ορισμένα αντικαταθλιπτικά και αγχολυτικά, διουρητικά, ορισμένα αντιυπερτασικά, αντισυλληπτικά και φάρμακα για την ακμή. Μην διακόψετε κανένα φάρμακο χωρίς οδηγία του γιατρού που το έχει συστήσει.
Ασθενείς με αυτοάνοσα νοσήματα, όπως σύνδρομο Sjögren, ρευματοειδή αρθρίτιδα, λύκο ή παθήσεις του θυρεοειδούς.
Άτομα με διαβήτη, λόγω μειωμένης αισθητικότητας του κερατοειδούς.
Όσοι φορούν φακούς επαφής για πολλές ώρες.
Όσοι έχουν κάνει laser διάθλασης ή εγχείρηση καταρράκτη, όπου η ξηρότητα είναι συχνή τους πρώτους μήνες.

Πώς γίνεται η διάγνωση στο ιατρείο

Επειδή τα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας μοιάζουν με αυτά της αλλεργίας ή της επιπεφυκίτιδας, η σωστή διάγνωση βασίζεται σε συγκεκριμένες εξετάσεις:

Χρόνος ρήξης των δακρύων: με μια χρωστική σταγόνα βλέπουμε στη σχισμοειδή λυχνία πόσα δευτερόλεπτα μένει σταθερή η δακρυϊκή στιβάδα.
Χρώση του κερατοειδούς και του επιπεφυκότα: αποκαλύπτει μικρές επιφανειακές βλάβες που προκαλεί η ξηρότητα.
Δοκιμασία Schirmer: ένα λεπτό χαρτάκι στο κάτω βλέφαρο μετρά την ποσότητα των δακρύων σε πέντε λεπτά.
Εξέταση των μεϊβομιανών αδένων: εκτιμούμε αν είναι ανοιχτοί και τι ποιότητα έχει το έκκριμά τους.
Εξέταση των βλεφάρων: για βλεφαρίτιδα, ατελές κλείσιμο ή άλλες ανωμαλίες που επιβαρύνουν τα μάτια.

Τσούξιμο, κάψιμο ή «σκουπιδάκι» στα μάτια;

Μια εξέταση για ξηροφθαλμία δείχνει την αιτία και τη θεραπεία που χρειάζεστε. Κλείστε ραντεβού στο ιατρείο μας στο Νέο Ψυχικό.

Κλήση 210 677 0007 Κλείστε ραντεβού

Πώς να διαλέξετε τεχνητά δάκρυα

Στο φαρμακείο υπάρχουν δεκάδες λιπαντικά κολλύρια και η επιλογή μπορεί να μπερδέψει. Μερικοί βασικοί κανόνες:

Χωρίς συντηρητικά: αν τα χρησιμοποιείτε περισσότερες από τέσσερις φορές την ημέρα, προτιμήστε μονοδόσεις ή φιαλίδια χωρίς συντηρητικά, γιατί τα συντηρητικά ερεθίζουν την επιφάνεια του ματιού.
Υαλουρονικό οξύ: κατάλληλο για την καθημερινή ξηρότητα, με καλή διάρκεια δράσης.
Λιπιδικά σκευάσματα: βοηθούν περισσότερο στην ξηροφθαλμία εξάτμισης, γιατί ενισχύουν το λιπαρό στρώμα.
Γέλη ή αλοιφή για το βράδυ: πιο παχύρρευστα, προστατεύουν τα μάτια στον ύπνο, αλλά θολώνουν προσωρινά την όραση.
Αποφύγετε τα κολλύρια «για κόκκινα μάτια»: τα αγγειοσυσπαστικά ασπρίζουν το μάτι προσωρινά, αλλά με συχνή χρήση επιδεινώνουν το κοκκίνισμα και την ξηρότητα.

Θεραπείες όταν τα τεχνητά δάκρυα δεν αρκούν

Στη μέτρια και σοβαρή ξηροφθαλμία υπάρχουν συνταγογραφούμενες θεραπείες που αντιμετωπίζουν τη φλεγμονή της επιφάνειας του ματιού:

Ανοσοτροποποιητικά κολλύρια, όπως η κυκλοσπορίνη, που αυξάνουν σταδιακά την παραγωγή δακρύων. Η δράση τους φαίνεται μετά από μερικές εβδομάδες.
Βραχυχρόνια αντιφλεγμονώδη κολλύρια για τις εξάρσεις, πάντα με ιατρική παρακολούθηση.
Θεραπεία των βλεφάρων: υγιεινή, ζεστά επιθέματα και, όπου χρειάζεται, αγωγή για βλεφαρίτιδα ή ροδόχρου νόσο.
Βύσματα δακρυϊκών σημείων, που κρατούν περισσότερο τα δάκρυα στο μάτι.
Θεραπεία παλμικού φωτός για τη δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων.

Γιατί δακρύζουν τα μάτια όταν έχω ξηροφθαλμία;

Ακούγεται αντιφατικό, όμως πολλοί ασθενείς με ξηροφθαλμία παραπονιούνται ότι τα μάτια τους «τρέχουν». Όταν η επιφάνεια του ματιού ξεραίνεται και ερεθίζεται, τα νεύρα του κερατοειδούς στέλνουν σήμα στους δακρυϊκούς αδένες να παράγουν αντανακλαστικά μεγάλη ποσότητα δακρύων. Αυτά τα δάκρυα είναι κυρίως νερό, δεν έχουν τη σωστή σύσταση για να λιπάνουν το μάτι και κυλούν γρήγορα στο μάγουλο. Έτσι ο κύκλος συνεχίζεται: ξηρότητα, ερεθισμός, δακρύρροια και πάλι ξηρότητα. Η σωστή θεραπεία της ξηροφθαλμίας συνήθως μειώνει και τη δακρύρροια.

Ξηροφθαλμία μετά από laser ή εγχείρηση καταρράκτη

Μετά από επεμβάσεις laser διάθλασης ή καταρράκτη είναι συχνό να υπάρχει παροδική ξηρότητα, γιατί επηρεάζονται προσωρινά τα νεύρα του κερατοειδούς. Συνήθως βελτιώνεται μέσα σε λίγους μήνες με λιπαντικά κολλύρια. Γι’ αυτό πριν από κάθε προγραμματισμένη επέμβαση ελέγχουμε και αντιμετωπίζουμε την υπάρχουσα ξηροφθαλμία, ώστε η ανάρρωση να είναι πιο άνετη και οι μετρήσεις πιο ακριβείς.

Ξηροφθαλμία και εργασία σε οθόνη

Όταν κοιτάμε οθόνη, ο ρυθμός ανοιγοκλεισίματος μειώνεται σχεδόν στο μισό, ενώ πολλά ανοιγοκλεισίματα είναι ατελή. Για τη δουλειά στο γραφείο βοηθούν:

ο κανόνας 20-20-20: κάθε 20 λεπτά κοιτάμε κάτι μακριά για 20 δευτερόλεπτα
η τοποθέτηση της οθόνης λίγο κάτω από το ύψος των ματιών
η αποφυγή του κλιματισμού ή του αέρα καλοριφέρ απευθείας στο πρόσωπο
ένας υγραντήρας χώρου τους χειμερινούς μήνες
λιπαντικές σταγόνες πριν από πολύωρη δουλειά, όχι μόνο όταν εμφανιστεί η ενόχληση

Περισσότερες πρακτικές συμβουλές θα βρείτε στο άρθρο μας για τα ξηρά μάτια στο γραφείο.

Μπορεί η ξηροφθαλμία να βλάψει την όραση;

Στις περισσότερες περιπτώσεις η ξηροφθαλμία είναι ενοχλητική αλλά δεν απειλεί την όραση. Σε σοβαρές μορφές, ιδίως σε αυτοάνοσα νοσήματα ή όταν τα βλέφαρα δεν κλείνουν καλά, η συνεχής ξηρότητα μπορεί να προκαλέσει βλάβες στον κερατοειδή, έλκη και λοιμώξεις. Γι’ αυτό πόνος, έντονη ευαισθησία στο φως ή μείωση της όρασης χρειάζονται άμεση οφθαλμολογική εξέταση.

Ο Δρ. Βασίλειος Σκουτέρης διαγιγνώσκει και αντιμετωπίζει την ξηροφθαλμία στο ιατρείο του στο Νέο Ψυχικό. Για ραντεβού καλέστε στο 210 677 0007.

Ξηροφθαλμία, εμμηνόπαυση και ορμόνες

Οι ορμόνες επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία των δακρυϊκών και των μεϊβομιανών αδένων. Γι’ αυτό η ξηροφθαλμία είναι αισθητά συχνότερη στις γυναίκες, ιδίως γύρω από την εμμηνόπαυση, αλλά και στην εγκυμοσύνη ή με ορισμένα ορμονικά σκευάσματα. Πολλές γυναίκες παρατηρούν για πρώτη φορά σε αυτή την περίοδο ότι δεν αντέχουν πια τους φακούς επαφής ή ότι τα μάτια τους καίνε στο τέλος της ημέρας. Η αντιμετώπιση ακολουθεί τους ίδιους κανόνες, με ιδιαίτερη έμφαση στη φροντίδα των βλεφάρων και στα λιπιδικά τεχνητά δάκρυα.

Ξηροφθαλμία και σύνδρομο Sjögren

Το σύνδρομο Sjögren είναι ένα αυτοάνοσο νόσημα που επηρεάζει τους αδένες του σώματος που παράγουν υγρά. Εκτός από τα ξηρά μάτια, χαρακτηριστικά είναι η ξηροστομία, η δυσκολία στην κατάποση στεγνής τροφής και συχνά πόνοι στις αρθρώσεις και κόπωση. Αν έχετε έντονη ξηροφθαλμία μαζί με αυτά τα συμπτώματα, ο οφθαλμίατρος μπορεί να σας παραπέμψει σε ρευματολόγο για περαιτέρω έλεγχο. Η έγκαιρη διάγνωση βοηθά τόσο τα μάτια όσο και τη γενική υγεία.

Όταν τα βλέφαρα δεν κλείνουν καλά στον ύπνο

Κάποιοι άνθρωποι κοιμούνται με τα μάτια ελαφρώς ανοιχτά χωρίς να το γνωρίζουν. Αυτό συμβαίνει μετά από παράλυση του προσωπικού νεύρου, μετά από αισθητικές επεμβάσεις βλεφάρων, σε παθήσεις του θυρεοειδούς ή και χωρίς εμφανή λόγο. Το αποτέλεσμα είναι ξηρότητα και ενόχληση κυρίως το πρωί. Η λύση περιλαμβάνει παχύρρευστη γέλη ή αλοιφή πριν τον ύπνο, ειδικές μάσκες ύπνου και σε ορισμένες περιπτώσεις διορθωτική αντιμετώπιση των βλεφάρων.

Ταξίδια με αεροπλάνο και ξηρά μάτια

Ο αέρας στην καμπίνα του αεροπλάνου έχει πολύ χαμηλή υγρασία. Σε πτήσεις μεγάλης διάρκειας βοηθά να έχετε μαζί σας μονοδόσεις τεχνητών δακρύων, να αποφεύγετε τον ανεμιστήρα πάνω από το κάθισμα να φυσά στο πρόσωπο, να πίνετε αρκετό νερό και, αν φοράτε φακούς επαφής, να προτιμάτε γυαλιά στο ταξίδι.

Σε πόσο καιρό βελτιώνεται η ξηροφθαλμία;

Τα τεχνητά δάκρυα ανακουφίζουν αμέσως, αλλά η ουσιαστική βελτίωση θέλει χρόνο. Η φροντίδα των βλεφάρων δείχνει αποτέλεσμα σε δύο με τέσσερις εβδομάδες, ενώ τα ανοσοτροποποιητικά κολλύρια χρειάζονται συνήθως δύο με τρεις μήνες για την πλήρη δράση τους. Η ξηροφθαλμία είναι συχνά χρόνια κατάσταση, όμως με σωστό πρόγραμμα οι περισσότεροι ασθενείς ζουν χωρίς ουσιαστική ενόχληση.

Ξηροφθαλμία στα παιδιά και τους εφήβους

Η ξηροφθαλμία θεωρείται πρόβλημα των μεγαλύτερων ηλικιών, όμως βλέπουμε όλο και περισσότερα παιδιά και εφήβους με ξηρά μάτια. Η πολύωρη χρήση κινητού, tablet και υπολογιστή μειώνει τα ανοιγοκλεισίματα, ενώ οι αλλεργίες και η βλεφαρίτιδα επιβαρύνουν επιπλέον. Τα παιδιά σπάνια λένε ότι «τα μάτια τους είναι ξηρά». Συνήθως τρίβουν τα μάτια, κλείνουν συχνά τα βλέφαρα, ενοχλούνται από το φως ή κουράζονται γρήγορα στο διάβασμα. Τα διαλείμματα από τις οθόνες, το παιχνίδι σε εξωτερικό χώρο και η αντιμετώπιση των αλλεργιών βοηθούν σημαντικά. Αν τα συμπτώματα επιμένουν, χρειάζεται εξέταση από οφθαλμίατρο.

Συμπληρώματα ωμέγα 3: βοηθούν;

Τα ωμέγα 3 λιπαρά οξέα έχουν αντιφλεγμονώδη δράση και για χρόνια προτείνονταν για την ξηροφθαλμία. Οι μεγάλες μελέτες έδειξαν μικτά αποτελέσματα, χωρίς σαφές όφελος για όλους. Μια ισορροπημένη διατροφή με ψάρια, ξηρούς καρπούς και ελαιόλαδο είναι σίγουρα ωφέλιμη. Τα συμπληρώματα μπορούν να δοκιμαστούν ως βοηθητική επιλογή, αφού το συζητήσετε με τον γιατρό σας, αλλά δεν αντικαθιστούν τη βασική θεραπεία.

Πότε η ξηρότητα κρύβει κάτι άλλο

Δεν είναι κάθε «ξηρό» μάτι ξηροφθαλμία. Αλλεργική επιπεφυκίτιδα, βλεφαρίτιδα, λοιμώξεις ή ερεθισμός από φακούς επαφής μπορεί να προκαλούν παρόμοια συμπτώματα. Αν η ενόχληση αφορά μόνο το ένα μάτι, συνοδεύεται από έκκριμα, πόνο ή μείωση της όρασης, ή δεν βελτιώνεται με τα τεχνητά δάκρυα μέσα σε δύο εβδομάδες, η εξέταση από οφθαλμίατρο είναι απαραίτητη για να τεθεί η σωστή διάγνωση.

Ένα συχνό παράδοξο της ξηροφθαλμίας είναι ότι το μάτι μπορεί να δακρύζει περισσότερο αντί για λιγότερο. Αν αυτό σας συμβαίνει, δείτε αναλυτικά γιατί δακρύζει το μάτι και πώς ξεχωρίζει η ξηροφθαλμία από άλλες αιτίες. Η ξηρότητα και η κούραση των ματιών μπορεί επίσης να συνδέονται με το πέταγμα του βλεφάρου.

Συμπέρασμα

Η ξηροφθαλμία είναι ένα πολύ συχνό και συχνά δύσκολα διαχειρίσιμο πρόβλημα που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ποιότητα ζωής των ανθρώπων. Με σωστή διάγνωση και κατάλληλη θεραπεία, τα συμπτώματα μπορούν να μειωθούν ή και να εξαλειφθούν. Εάν αντιμετωπίζετε επίμονη ξηροφθαλμία, συμβουλευτείτε έναν ειδικό για να βρείτε τη βέλτιστη λύση για εσάς.

Διαβάστε επίσηςΞηρά μάτια στο γραφείο και με το καλοριφέρ

Συχνές Ερωτήσεις

Ποια είναι τα πρώτα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας;

Τα πρώτα συμπτώματα είναι συνήθως κάψιμο, αίσθηση άμμου ή ξένου σώματος, κοκκινίλα και κούραση των ματιών, κυρίως μετά από ώρες σε οθόνη ή σε κλιματιζόμενο χώρο. Πολλοί παρατηρούν θόλωση που βελτιώνεται με το ανοιγόκλεισμα. Παράδοξα, η ξηροφθαλμία μπορεί να προκαλεί και δακρύρροια, ως αντίδραση του ματιού στον ερεθισμό.

Ποιο κολλύριο βοηθά στην ξηροφθαλμία;

Στις περισσότερες περιπτώσεις η πρώτη επιλογή είναι τα τεχνητά δάκρυα, κατά προτίμηση χωρίς συντηρητικά, ιδίως αν χρησιμοποιούνται πολλές φορές την ημέρα. Υπάρχουν διαφορετικοί τύποι, όπως πιο παχύρρευστα διαλύματα ή τζελ για τη νύχτα. Όταν συνυπάρχει φλεγμονή, ο οφθαλμίατρος μπορεί να συστήσει αντιφλεγμονώδη αγωγή. Η επιλογή γίνεται μετά από εξέταση.

Θεραπεύεται η ξηροφθαλμία;

Η ξηροφθαλμία είναι συνήθως χρόνια κατάσταση, οπότε ο στόχος είναι ο καλός έλεγχος των συμπτωμάτων και όχι η οριστική ίαση. Όταν οφείλεται σε αιτία που αντιμετωπίζεται, όπως φάρμακο, βλεφαρίτιδα ή δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων, η βελτίωση μπορεί να είναι σημαντική. Συνδυασμός τεχνητών δακρύων, υγιεινής βλεφάρων και θεραπειών όπως το IPL δίνει τα καλύτερα αποτελέσματα.

Επιβαρύνει η οθόνη την ξηροφθαλμία;

Ναι. Όταν κοιτάμε οθόνη ανοιγοκλείνουμε τα μάτια πολύ λιγότερο και συχνά ατελώς, οπότε το δάκρυ εξατμίζεται πιο γρήγορα. Βοηθούν τα τακτικά διαλείμματα, όπως ο κανόνας 20-20-20, η τοποθέτηση της οθόνης λίγο χαμηλότερα από το ύψος των ματιών, η αποφυγή ρευμάτων αέρα στο πρόσωπο και η συνειδητή προσπάθεια για πλήρες ανοιγόκλεισμα.

Έχετε απορίες για την περίπτωσή σας;

Ο Δρ. Σκουτέρης σας εξετάζει στο ιατρείο στο Νέο Ψυχικό και σας εξηγεί τις επιλογές σας.