Κεντρική Ορώδης Αμφιβληστροειδοπάθεια

Κεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια: τι είναι, αίτια όπως το στρες, βασικά συμπτώματα και θεραπεία.

Ιατρικός έλεγχος: Δρ. Βασίλειος Σκουτέρης, MD, FEBO

Τι είναι η Κεντρική Ορώδης Αμφιβληστροειδοπάθεια;

Kεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια είναι μια πάθηση στην οποία συσσωρεύεται υγρό κάτω από τον αμφιβληστροειδή με αποτέλεσμα παραμόρφωση της όρασης. Το υγρό αυτό πιστεύεται ότι διαρρέει από έναν υποκείμενο ιστό με πολλά αγγεία που λέγεται χοριοειδής. Αυτός είναι και ο λόγος που θα την βρείτε γραμμένη και ως χοριοαμφιβληστροειδοπάθεια. Μια άλλη στοιβάδα, που λέγεται μελάγχρουν επιθήλιο είναι υπεύθυνη να αποτρέπει την διαρροή υγρού από το χοριοειδη. Σε ορισμένες περιπτώσεις όμως και για άγνωστους λόγους υπάρχει μία δυσλειτουργία στην περιοχή που οδηγεί στη συσσώρευση του υγρού κάτω από τον αμφιβληστροειδή.

Περιεχόμενα σελίδας
  1. Τι είναι η Κεντρική Ορώδης Αμφιβληστροειδοπάθεια;
  2. Ποια είναι τα αίτια της κεντρικής ορώδους αμφιβληστροειδοπάθειας;
  3. Ποια τα βασικά συμπτώματα;
  4. Πώς γίνεται η διάγνωση;
  5. Ποια η κατάλληλη θεραπεία για αντιμετώπιση;
  6. Πώς βλέπει κάποιος με κεντρική ορώδη αμφιβληστροειδοπάθεια
  7. Ποιοι έχουν αυξημένο κίνδυνο
  8. Οξεία και χρόνια μορφή
  9. Οι εξετάσεις που χρειάζονται
  10. Θεραπευτικές επιλογές αναλυτικά
  11. Τι μπορείτε να κάνετε εσείς
  12. Πρόγνωση: θα δω ξανά καλά;
  13. Πότε χρειάζεστε άμεση εξέταση
  14. Πώς να ελέγχετε την όρασή σας με το πλέγμα Amsler
  15. Κεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια ή εκφύλιση ωχράς κηλίδας;
  16. Κεντρική ορώδης στην εγκυμοσύνη
  17. Εργασία, οδήγηση και καθημερινότητα
  18. Καφές, διατροφή και συμπληρώματα
  19. Ερωτήσεις που αξίζει να κάνετε στον οφθαλμίατρο
  20. Γιατί το στρες παίζει τόσο σημαντικό ρόλο
  21. Υποτροπές: τι να περιμένετε
  22. Η εξέταση στο ιατρείο βήμα βήμα
  23. Συχνές Ερωτήσεις

Είναι μια νόσος που εμφανίζεται συχνότερα σε άνδρες ηλικίας 20-45 παρ’ όλα αυτά φαίνεται ότι είναι συχνότερη από ότι νομίζαμε σε γυναίκες και σε ηλικίες μεγαλύτερες των 45 ετών. Επίσης είναι συχνότερη σε άτομα με επαγγέλματα υψηλού άγχους και σε προσωπικότητες ιδιαίτερα απαιτητικές. Τέλος έχει συσχετιστεί και με την χρήση στεροειδών ουσιών για ιατρικούς ή άλλους σκοπούς.

Κλείστε ραντεβού με τον ιατρό

Εξέταση και ενημέρωση για την περίπτωσή σας στο ιατρείο μας στο Νέο Ψυχικό.

Ποια είναι τα αίτια της κεντρικής ορώδους αμφιβληστροειδοπάθειας;

Η ακριβής αιτία δεν είναι πλήρως γνωστή. Σήμερα θεωρείται ότι τα αγγεία του χοριοειδούς, της αγγειώδους στιβάδας κάτω από τον αμφιβληστροειδή, γίνονται πιο διαπερατά και διογκωμένα. Υγρό περνά από ένα σημείο εξασθένησης του μελαγχρόου επιθηλίου και συγκεντρώνεται κάτω από την ωχρά κηλίδα.

Οι παράγοντες που σχετίζονται περισσότερο με την εμφάνισή της είναι:

  • Κορτικοστεροειδή σε οποιαδήποτε μορφή: χάπια, ενέσεις, εισπνεόμενα, ρινικά σπρέι, ακόμη και κρέμες δέρματος. Είναι ο πιο σαφής αιτιολογικός παράγοντας.
  • Ψυχολογικό στρες και προσωπικότητα τύπου Α, πιθανώς μέσω αυξημένων επιπέδων κορτιζόλης.
  • Φύλο και ηλικία: είναι συχνότερη σε άνδρες 30-50 ετών.
  • Εγκυμοσύνη, κυρίως στο τελευταίο τρίμηνο.
  • Άπνοια ύπνου, αρτηριακή υπέρταση και αυξημένη παραγωγή κορτιζόλης από τον οργανισμό.
  • Λοίμωξη από ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού, σύμφωνα με ορισμένες μελέτες.

Αν χρησιμοποιείτε κορτιζόνη για άλλο πρόβλημα υγείας, μη διακόψετε μόνοι σας τη θεραπεία. Ενημερώστε τον γιατρό που τη χορηγεί, ώστε να εκτιμηθεί αν μπορεί να τροποποιηθεί.

Ποια τα βασικά συμπτώματα;

Τα συμπτώματα της ΚΟΑ είναι συνήθως θόλωση στην όραση, μεταμορφοψία ή ένα τμήμα του οπτικού πεδίου πιο σκοτεινό. Μπορεί επίσης να μην υπάρχουν και καθόλου συμπτώματα αν δεν έχει επηρεαστεί το κέντρο της ώχρας κηλίδας.

Στο μεγαλύτερο ποσοστό των ασθενών (περίπου οκτώ στους δέκα) το υγρό θα απορροφηθεί χωρίς θεραπεία μέσα στους πρώτους 6 μήνες ενώ η όραση μπορεί να παρουσιάζει βελτίωση ακόμα και έναν χρόνο μετά. Το ένα τρίτο όμως αυτών των ασθενών θα παρουσιάσει υποτροπή σε κάποιο σημείο της ζωής τους.

Πώς γίνεται η διάγνωση;

Η διάγνωση ξεκινά από το ιστορικό, με έμφαση στη χρήση κορτιζόνης και στο επίπεδο στρες, και από τη μέτρηση της οπτικής οξύτητας. Ακολουθούν:

  • Βυθοσκόπηση με μυδρίαση, όπου φαίνεται η στρογγυλή περιοχή με υγρό στην ωχρά κηλίδα.
  • Οπτική τομογραφία συνοχής (OCT), η βασική εξέταση. Δείχνει σε λίγα λεπτά και χωρίς επαφή το υγρό κάτω από τον αμφιβληστροειδή και το πάχος του χοριοειδούς, ενώ σε κάθε επανέλεγχο καταγράφει την πορεία της νόσου.
  • Φλουοροαγγειογραφία ή αγγειογραφία με πράσινο της ινδοκυανίνης, όταν χρειάζεται να εντοπιστεί το σημείο διαρροής, κυρίως πριν από θεραπεία με laser ή φωτοδυναμική θεραπεία.
  • OCT αγγειογραφία, για να αποκλειστεί η δημιουργία νεοαγγείων, κυρίως στη χρόνια μορφή.

Το πλέγμα Amsler βοηθά τον ασθενή να παρακολουθεί στο σπίτι τυχόν αλλαγές. Η διάγνωση απαιτεί επίσης διάκριση από παθήσεις με παρόμοια εικόνα, όπως η υγρή εκφύλιση ωχράς κηλίδας, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό σε ασθενείς άνω των 50 ετών.

Ποια η κατάλληλη θεραπεία για αντιμετώπιση;

Η θεραπεία της κεντρικής ορώδους αμφιβληστροειδοπάθειας είναι καταρχήν συντηρητική. Αυτό σημαίνει ότι δεν παρεμβαίνουμε αλλά παρακολουθούμε την πορεία. Στην περίπτωση που δεν υπάρχει βελτίωση ή σε περίπτωση που υπάρχει άλλος λόγος να παρέμβουμε οι επιλογές αφορούν δυο τύπων laser. Η πρώτη είναι με ένα ατραυματικό laser μικροπαλμών που δεν δημιουργεί ουλές στον αμφιβληστροειδή. Η δεύτερη αφορά την διέγερση μίας φωτοευαίσθητης ουσίας χρησιμοποιώντας ένα laser. Είχα την χαρά στην Οξφόρδη να συμμετέχω στην πρώτη παγκόσμια πολυκεντρική μελέτη που συγκρίνει τις δύο αυτές θεραπευτικές επιλογές και να πραγματοποιήσω θεραπείες στα πλαίσια της μελέτης. Τα αποτελέσματα της δεν έχουν ακόμα ανακοινωθεί αλλά αναμένονται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Πώς βλέπει κάποιος με κεντρική ορώδη αμφιβληστροειδοπάθεια

Η κεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια οφείλεται στη συλλογή υγρού κάτω από την ωχρά κηλίδα, το κέντρο του αμφιβληστροειδούς που είναι υπεύθυνο για την ευκρινή όραση. Το υγρό «σηκώνει» τον αμφιβληστροειδή σαν μια μικρή φουσκάλα και η εικόνα αλλοιώνεται. Οι ασθενείς περιγράφουν συνήθως:

  • μια θολή ή σκοτεινή κηλίδα στο κέντρο της όρασης, σαν να κοιτάζουν μέσα από βρώμικο τζάμι
  • στραβές ή κυματιστές ευθείες γραμμές, όπως οι κάσες των πορτών ή οι γραμμές ενός πλακιδίου
  • αντικείμενα που φαίνονται μικρότερα ή πιο μακριά από ό,τι είναι
  • ξεθωριασμένα χρώματα και μειωμένη αντίθεση
  • ξαφνική ανάγκη για γυαλιά ή δυσκολία στο διάβασμα, γιατί το μάτι γίνεται προσωρινά πιο υπερμετρωπικό
  • αργή προσαρμογή όταν περνάμε από το φως στο σκοτάδι

Συνήθως επηρεάζεται το ένα μάτι. Πολλές φορές ο ασθενής το αντιλαμβάνεται τυχαία, όταν κλείσει το υγιές μάτι.

Ποιοι έχουν αυξημένο κίνδυνο

  • Άνδρες 30 έως 50 ετών: η πάθηση είναι αρκετές φορές συχνότερη στους άνδρες αυτής της ηλικίας.
  • Χρήση κορτιζόνης σε οποιαδήποτε μορφή: χάπια, ενέσεις, εισπνεόμενα για το άσθμα, ρινικά σπρέι, αλοιφές και κρέμες δέρματος. Είναι ο σημαντικότερος γνωστός παράγοντας κινδύνου.
  • Έντονο ή παρατεταμένο στρες και ανταγωνιστικός, αγχώδης τρόπος ζωής.
  • Εγκυμοσύνη, συνήθως στο τρίτο τρίμηνο, με αυτόματη υποχώρηση μετά τον τοκετό στις περισσότερες περιπτώσεις.
  • Διαταραχές ύπνου, όπως η αποφρακτική άπνοια.
  • Ορισμένα φάρμακα και διεγερτικές ουσίες που επηρεάζουν την κυκλοφορία στο πίσω μέρος του ματιού.
  • Υπέρταση και άλλες ορμονικές διαταραχές, όπως το σύνδρομο Cushing.

Αν χρησιμοποιείτε κορτιζόνη, μην τη διακόψετε μόνοι σας. Η διακοπή ή η αλλαγή της αγωγής πρέπει να γίνει σε συνεννόηση με τον γιατρό που την έχει συστήσει.

Οξεία και χρόνια μορφή

Στην οξεία μορφή υπάρχει ένα σημείο διαρροής και το υγρό απορροφάται συνήθως αυτόματα μέσα σε δύο με τρεις μήνες, με πολύ καλή ανάκτηση της όρασης. Στη χρόνια μορφή το υγρό παραμένει πάνω από τρεις με έξι μήνες ή επανέρχεται συχνά. Η παρατεταμένη παρουσία υγρού μπορεί να προκαλέσει φθορά στα φωτοευαίσθητα κύτταρα και στο μελάγχρουν επιθήλιο, με μόνιμη μείωση της όρασης. Γι’ αυτό η χρόνια μορφή χρειάζεται ενεργή θεραπεία.

Οι εξετάσεις που χρειάζονται

  • Οπτική τομογραφία συνοχής (OCT): δείχνει με εξαιρετική λεπτομέρεια το υγρό κάτω από τον αμφιβληστροειδή και το πάχος του χοριοειδούς. Είναι η βασική εξέταση για τη διάγνωση και την παρακολούθηση.
  • Αγγειογραφία με φλουορεσκεΐνη: εντοπίζει το σημείο ή τα σημεία από τα οποία διαρρέει το υγρό, πληροφορία απαραίτητη για τη θεραπεία με laser.
  • Αγγειογραφία με πράσινο της ινδοκυανίνης: αναδεικνύει τις αλλαγές στα αγγεία του χοριοειδούς, ιδίως στη χρόνια μορφή.
  • Αυτοφθορισμός βυθού: δείχνει αν το μελάγχρουν επιθήλιο έχει ήδη υποστεί φθορά.

Βλέπετε θολή κηλίδα ή στραβές γραμμές;

Η οπτική τομογραφία συνοχής διαγιγνώσκει την κεντρική ορώδη αμφιβληστροειδοπάθεια σε λίγα λεπτά. Κλείστε ραντεβού στο Νέο Ψυχικό.

Θεραπευτικές επιλογές αναλυτικά

Παρακολούθηση

Σε ένα πρώτο επεισόδιο χωρίς σοβαρή μείωση της όρασης, συνήθως παρακολουθούμε με OCT για περίπου τρεις μήνες, αφού σε πολλούς ασθενείς το υγρό απορροφάται μόνο του. Παράλληλα αντιμετωπίζουμε τους παράγοντες κινδύνου, όπως η κορτιζόνη, ο ύπνος και το στρες.

Φωτοδυναμική θεραπεία

Στη χρόνια ή επίμονη μορφή, η φωτοδυναμική θεραπεία με μειωμένη δόση είναι από τις πιο αποτελεσματικές επιλογές. Χορηγείται ενδοφλέβια ένα φωτοευαισθητοποιό φάρμακο και στη συνέχεια η περιοχή της πάθησης φωτίζεται με ειδικό laser χαμηλής ενέργειας. Η θεραπεία μειώνει τη διαπερατότητα των αγγείων του χοριοειδούς και βοηθά την απορρόφηση του υγρού.

Laser

Όταν το σημείο διαρροής βρίσκεται αρκετά μακριά από το κέντρο της ωχράς κηλίδας, μπορεί να σφραγιστεί με συμβατικό θερμικό laser. Υπάρχουν επίσης τεχνικές μικροπαλμικού laser που δεν προκαλούν ορατή βλάβη στον αμφιβληστροειδή και χρησιμοποιούνται σε επιλεγμένες περιπτώσεις.

Φαρμακευτική αγωγή

Έχουν δοκιμαστεί φάρμακα από το στόμα, όπως οι ανταγωνιστές των μεταλλοκορτικοειδών. Οι μελέτες έδειξαν μικτά αποτελέσματα, γι’ αυτό η χρήση τους εξετάζεται εξατομικευμένα. Αν εμφανιστεί νεοαγγείωση, μια σπάνια επιπλοκή της χρόνιας μορφής, η θεραπεία γίνεται με ενδοϋαλοειδικές ενέσεις.

Τι μπορείτε να κάνετε εσείς

  • ενημερώστε τον οφθαλμίατρο για κάθε φάρμακο που παίρνετε, ιδίως κρέμες, σπρέι και εισπνεόμενα
  • φροντίστε για επαρκή και σταθερό ύπνο
  • βρείτε τρόπους διαχείρισης του άγχους, όπως άσκηση, περπάτημα και διαλείμματα από την εργασία
  • ελέγχετε την όρασή σας με το πλέγμα Amsler, κοιτάζοντας με το κάθε μάτι χωριστά
  • τηρείτε τα ραντεβού επανελέγχου με OCT, ακόμα κι αν νιώθετε ότι η όραση βελτιώθηκε

Πρόγνωση: θα δω ξανά καλά;

Στην οξεία μορφή η πρόγνωση είναι πολύ καλή. Η μεγάλη πλειονότητα των ασθενών ανακτά σχεδόν πλήρως την όραση μέσα σε λίγους μήνες. Μερικοί παρατηρούν μικρές μόνιμες αλλαγές, όπως λίγο μειωμένη αντίθεση ή χρωματική αντίληψη. Περίπου ένας στους τρεις ασθενείς θα έχει νέο επεισόδιο στο μέλλον, γι’ αυτό η παρακολούθηση και η αποφυγή των παραγόντων κινδύνου έχουν μεγάλη σημασία. Στη χρόνια μορφή η έγκαιρη θεραπεία προστατεύει την όραση από μόνιμη φθορά.

Πότε χρειάζεστε άμεση εξέταση

Κάθε ξαφνική αλλαγή στην κεντρική όραση, όπως μια θολή κηλίδα, στραβές γραμμές ή αλλοίωση του μεγέθους των αντικειμένων, χρειάζεται οφθαλμολογική εξέταση χωρίς καθυστέρηση. Τα ίδια συμπτώματα μπορεί να οφείλονται και σε άλλες παθήσεις της ωχράς κηλίδας, όπως η εκφύλιση της ωχράς κηλίδας, που χρειάζονται διαφορετική και επείγουσα θεραπεία.

Ο Δρ. Βασίλειος Σκουτέρης, με εξειδίκευση στις παθήσεις του αμφιβληστροειδούς από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Οξφόρδης, διαγιγνώσκει και θεραπεύει την κεντρική ορώδη αμφιβληστροειδοπάθεια στο ιατρείο του στο Νέο Ψυχικό. Για ραντεβού καλέστε στο 210 677 0007.

Πώς να ελέγχετε την όρασή σας με το πλέγμα Amsler

Το πλέγμα Amsler είναι ένα απλό τετράγωνο με ευθείες γραμμές και μια κουκκίδα στο κέντρο. Βοηθά να αντιληφθείτε έγκαιρα μια υποτροπή ή μια αλλαγή στην κεντρική όραση. Ο έλεγχος γίνεται ως εξής:

  1. κρατήστε το πλέγμα σε απόσταση ανάγνωσης, περίπου 30 με 35 εκατοστά, με καλό φωτισμό και τα γυαλιά σας για κοντά
  2. καλύψτε το ένα μάτι
  3. κοιτάξτε σταθερά την κεντρική κουκκίδα
  4. παρατηρήστε αν όλες οι γραμμές φαίνονται ευθείες, αν όλα τα τετράγωνα έχουν το ίδιο μέγεθος και αν λείπει ή θολώνει κάποια περιοχή
  5. επαναλάβετε με το άλλο μάτι

Αν παρατηρήσετε νέες καμπύλες, σκιές ή κενά, επικοινωνήστε με τον οφθαλμίατρο. Η σύγκριση με την προηγούμενη φορά είναι πιο σημαντική από την εικόνα μιας μέρας.

Κεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια ή εκφύλιση ωχράς κηλίδας;

Και οι δύο παθήσεις επηρεάζουν την ωχρά κηλίδα και προκαλούν παρόμοια συμπτώματα. Διαφέρουν όμως σημαντικά. Η κεντρική ορώδης εμφανίζεται κυρίως σε νεότερους ενήλικες, συχνά σε περίοδο στρες ή χρήσης κορτιζόνης, και συνήθως υποχωρεί. Η ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς κηλίδας αφορά κυρίως άτομα άνω των 55 με 60 ετών και στην υγρή μορφή της χρειάζεται άμεση θεραπεία με ενέσεις. Σε μεγαλύτερους ασθενείς η διάκριση μπορεί να είναι δύσκολη, γι’ αυτό η απεικόνιση με OCT και αγγειογραφία είναι καθοριστική.

Κεντρική ορώδης στην εγκυμοσύνη

Οι ορμονικές αλλαγές της εγκυμοσύνης, ιδίως τους τελευταίους μήνες, μπορεί να προκαλέσουν κεντρική ορώδη αμφιβληστροειδοπάθεια ακόμη και σε γυναίκες χωρίς άλλους παράγοντες κινδύνου. Στις περισσότερες περιπτώσεις το υγρό απορροφάται αυτόματα μέσα σε λίγους μήνες μετά τον τοκετό. Κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αποφεύγουμε θεραπείες όπως η φωτοδυναμική και περιοριζόμαστε σε παρακολούθηση με OCT, που είναι απολύτως ασφαλής.

Εργασία, οδήγηση και καθημερινότητα

Τις εβδομάδες που υπάρχει υγρό κάτω από την ωχρά κηλίδα, το διάβασμα και η δουλειά στην οθόνη μπορεί να είναι κουραστικά, γιατί η εικόνα στο πάσχον μάτι είναι αλλοιωμένη. Συνήθως το άλλο μάτι «αναλαμβάνει» και οι περισσότεροι ασθενείς συνεχίζουν τις δραστηριότητές τους. Βοηθά να αυξήσετε το μέγεθος των γραμμάτων στην οθόνη και να κάνετε διαλείμματα. Στην οδήγηση χρειάζεται προσοχή, ιδίως τη νύχτα, και αν η όραση του άλλου ματιού δεν είναι καλή, συζητήστε το με τον γιατρό σας.

Καφές, διατροφή και συμπληρώματα

Πολλοί ασθενείς ρωτούν αν πρέπει να κόψουν τον καφέ. Η καφεΐνη επηρεάζει την κυκλοφορία και ορισμένες μελέτες τη συσχετίζουν με την πάθηση, όμως τα δεδομένα δεν είναι ξεκάθαρα. Μια λογική προσέγγιση είναι ο περιορισμός σε μέτριες ποσότητες όσο υπάρχει ενεργό υγρό. Δεν υπάρχει ειδική δίαιτα ή συμπλήρωμα που να θεραπεύει την κεντρική ορώδη. Η ισορροπημένη διατροφή, η άσκηση και ο καλός ύπνος βοηθούν έμμεσα, μειώνοντας το στρες του οργανισμού.

Ερωτήσεις που αξίζει να κάνετε στον οφθαλμίατρο

  • Πρόκειται για οξεία ή χρόνια μορφή;
  • Χρειάζεται θεραπεία τώρα ή μπορούμε να περιμένουμε;
  • Κάποιο από τα φάρμακα που παίρνω μπορεί να σχετίζεται;
  • Κάθε πότε πρέπει να κάνω OCT;
  • Υπάρχει κάτι στο άλλο μάτι που πρέπει να παρακολουθούμε;

Γιατί το στρες παίζει τόσο σημαντικό ρόλο

Η σύνδεση της κεντρικής ορώδους αμφιβληστροειδοπάθειας με το στρες δεν είναι τυχαία. Σε περιόδους έντονου άγχους ο οργανισμός αυξάνει την παραγωγή κορτιζόλης και αδρεναλίνης. Οι ορμόνες αυτές επηρεάζουν τα αγγεία του χοριοειδούς, του αγγειώδους στρώματος κάτω από τον αμφιβληστροειδή, τα οποία γίνονται πιο διαπερατά. Έτσι το υγρό περνά κάτω από την ωχρά κηλίδα. Πολλοί ασθενείς αναφέρουν ότι το επεισόδιο εμφανίστηκε σε μια ιδιαίτερα απαιτητική περίοδο, όπως μια αλλαγή εργασίας, οικογενειακό θέμα ή λίγες ώρες ύπνου για εβδομάδες.

Η διαχείριση του στρες δεν είναι λοιπόν μια γενική συμβουλή, αλλά ουσιαστικό μέρος της θεραπείας και της πρόληψης. Η τακτική σωματική άσκηση, ο σταθερός ύπνος, τα διαλείμματα στη δουλειά και, όπου χρειάζεται, η υποστήριξη από ειδικό ψυχικής υγείας βοηθούν στη μείωση των υποτροπών.

Υποτροπές: τι να περιμένετε

Μετά από ένα πρώτο επεισόδιο, το ίδιο ή το άλλο μάτι μπορεί να παρουσιάσει νέο επεισόδιο μέσα στα επόμενα χρόνια. Οι υποτροπές είναι συχνότερες όταν συνεχίζονται οι παράγοντες κινδύνου. Ένα νέο επεισόδιο δεν σημαίνει απαραίτητα χειρότερη πρόγνωση, αλλά οι επαναλαμβανόμενες ή μακροχρόνιες συλλογές υγρού αυξάνουν τον κίνδυνο μόνιμης φθοράς. Γι’ αυτό σε ασθενείς με συχνές υποτροπές συζητάμε νωρίτερα την ενεργή θεραπεία.

Η εξέταση στο ιατρείο βήμα βήμα

Στην πρώτη επίσκεψη ξεκινάμε με μέτρηση της όρασης και της διάθλασης, γιατί η πάθηση συχνά προκαλεί μικρή μεταβολή στα γυαλιά. Ακολουθεί εξέταση της ωχράς κηλίδας στη σχισμοειδή λυχνία μετά από διαστολή της κόρης και οπτική τομογραφία συνοχής, που διαρκεί λίγα λεπτά και είναι εντελώς ανώδυνη. Αν χρειάζεται εντοπισμός του σημείου διαρροής ή υπάρχει υποψία χρόνιας μορφής, προγραμματίζεται αγγειογραφία. Επειδή οι σταγόνες διαστολής θολώνουν την όραση για λίγες ώρες, είναι καλό να έρθετε με συνοδό ή να μην οδηγήσετε αμέσως μετά.

Στους επανελέγχους η OCT επαναλαμβάνεται για να συγκριθεί η ποσότητα του υγρού. Η σύγκριση αυτή καθορίζει αν συνεχίζουμε την παρακολούθηση ή αν είναι η ώρα για θεραπεία.

Η έγκαιρη εξέταση και η σωστή παρακολούθηση είναι ο καλύτερος τρόπος να προστατέψετε την κεντρική σας όραση.

Αν ανησυχείτε για οποιαδήποτε αλλαγή στην κεντρική σας όραση, μην περιμένετε να περάσει από μόνη της. Μια σύντομη εξέταση με OCT δίνει απαντήσεις την ίδια μέρα.

Συχνές Ερωτήσεις

Υποχωρεί μόνη της η κεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια;

Στην οξεία μορφή, το υγρό απορροφάται μόνο του στους περισσότερους ασθενείς μέσα σε 2-4 μήνες και η όραση βελτιώνεται σημαντικά, αν και μπορεί να μείνει ελαφριά παραμόρφωση ή αλλαγή στα χρώματα. Αν το υγρό επιμένει, επανέρχεται συχνά ή η όραση επηρεάζεται πολύ, εξετάζεται θεραπεία, όπως η φωτοδυναμική θεραπεία ή το laser.

Ποια είναι τα αίτια της ορώδους αμφιβληστροειδοπάθειας;

Η πάθηση οφείλεται σε αυξημένη διαπερατότητα των αγγείων του χοριοειδούς, με αποτέλεσμα να συγκεντρώνεται υγρό κάτω από την ωχρά κηλίδα. Ο πιο σαφής παράγοντας κινδύνου είναι η χρήση κορτιζόνης σε οποιαδήποτε μορφή. Σχετίζεται επίσης με στρες, ανδρικό φύλο και ηλικία 30-50 ετών, εγκυμοσύνη, άπνοια ύπνου και αρτηριακή υπέρταση.

Επηρεάζει το στρες την κεντρική ορώδη αμφιβληστροειδοπάθεια;

Ναι, το ψυχολογικό στρες είναι αναγνωρισμένος παράγοντας κινδύνου, πιθανώς επειδή αυξάνει την κορτιζόλη, που επηρεάζει τα αγγεία του χοριοειδούς. Πολλοί ασθενείς αναφέρουν μια περίοδο έντονης πίεσης πριν από το επεισόδιο. Η διαχείριση του στρες, ο επαρκής ύπνος και η αποφυγή κορτιζόνης, όπου αυτό είναι ιατρικά δυνατό, βοηθούν στη μείωση των υποτροπών.

Μπορεί να ξαναεμφανιστεί η κεντρική ορώδης αμφιβληστροειδοπάθεια;

Ναι, περίπου ένας στους τρεις ασθενείς παρουσιάζει νέο επεισόδιο, συνήθως μέσα στον πρώτο χρόνο, ενώ σε ορισμένους η πάθηση γίνεται χρόνια. Οι υποτροπές είναι συχνότερες όταν συνεχίζεται η χρήση κορτιζόνης ή το έντονο στρες. Γι’ αυτό συστήνεται παρακολούθηση με OCT και άμεση εξέταση αν εμφανιστεί ξανά θόλωση ή παραμόρφωση της εικόνας.

Ιατρικός έλεγχος: Δρ. Βασίλειος Σκουτέρης MD, FEBO

ΚλήσηΡαντεβού